Nationaliteitswijzigingen

Maandelijks vragen gemiddeld 90 Britten de Belgische nationaliteit aan

Bevolking
Maandelijks vragen gemiddeld 90 Britten de Belgische nationaliteit aan

Na het Brexit-referendum op 23 juni 2016 is het aantal Britten dat de Belgische nationaliteit aannam spectaculair gegroeid. Statbel, het Belgische statistiekbureau, analyseerde verschillende sociaal-demografische kenmerken van de 22.949 personen in ons land die de Britse nationaliteit hadden op 1 januari 2017. Die analyse toont de verschillen tussen de Britten die in de loop van 2017 veranderden van nationaliteit, en zij die dat niet deden. In de loop van 2017 veranderde 6% van de Britten in ons land (1.375 personen[1]) van nationaliteit.

Voor geslacht zien we bijna geen effect. Waar globaal 6% van de Britten in ons land van nationaliteit verandert, is dat onder de Britse vrouwen 6,21% (626 op 10.073). Onder de Britse mannen bedraagt dit percentage 5,82% (749 op 12.876). Een niet erg uitgesproken verschil dus.

Voor leeftijd zijn de verschillen meer uitgesproken. Relatief bekeken veranderden Britten op actieve leeftijd (ouder dan 17 en jonger dan 65) minder van nationaliteit dan zowel jongeren (jonger dan 18) als ouderen (65 plussers). 864 van de 16.281 Britten tussen 18 en 65 veranderden van nationaliteit of dus 5,31%. Bij de jongeren was dat 7,46% (256 op 3.431), bij de Britten ouder dan 65 bijna 8% (7,88% exact of 255 van 3.237 personen).

We zien duidelijke verschillen volgens huishoudentype. Van de gehuwde Britten met kinderen veranderde 7,45% (664 personen op 8.908 gehuwden) van nationaliteit. Bij de gehuwde Britten zonder kinderen was dat 7,41% (240 personen op 3.237). Dat is veel vaker dan alleenstaanden: van de 4.726 alleenstaande Britten in ons land veranderden er 163, of 'slechts' 3,45% van nationaliteit.

Bij de (feitelijk) samenwonenden spelen kinderen een rol: samenwonenden die kinderen hebben, veranderen veel sneller van nationaliteit: 6,01% van hen zette de stap. Ook 5,93% van de alleenstaande ouders namen de Belgische nationaliteit aan. Bij de samenwonenden zonder kinderen zijn veel minder Britten geneigd die stap te zetten: 3,92% veranderde van nationaliteit (59 personen op een totaal van 1.504).

Een sterk effect lijkt uit te gaan van opleidingsniveau. Britten met een universitair diploma veranderen 3,5 keer meer van nationaliteit dan Britten met een diploma lager secundair. Van de Britten met een universitair diploma veranderde meer dan 1 op 8 of bijna 13% van nationaliteit (12,99% of 528 personen op 4.065). Van de Britten van wie het hoogste behaalde diploma een lager secundair is, veranderde slechts 3,54% van nationaliteit (71 personen op 2.006). Dat is 3,5 keer minder dan onder de Britten met een universitair diploma. We moeten hier wel de grote groep vermelden van wie het diploma niet kenden (14.728 personen).

Ook wanneer iemand in het huishouden reeds de stap zette om van nationaliteit te veranderen, is de kans beduidend groter dat een ander lid ook verandert van nationaliteit. Van de 636 Britten die op 1 januari in een huishouden vertoefden waarin al iemand de Britse nationaliteit ingeruild had voor de Belgische, zijn er 77 die volgen of dus 12,11%. 2 maal zo hoog dus als het globale gemiddelde (6%).

Nog explicieter is dat de meeste Britten de stap niet alleen zetten. Bij de Britten die in 2017 de Belgische nationaliteit aanvroegen, behoorde 42% tot een huishouden waarin meerdere personen die aanvraag deden.

Tenslotte lijken niet geheel onverwacht ook de duur van het verblijf en het al dan niet geboren zijn in België een zekere rol te spelen, zij het dat deze verschillen minder uitgesproken zijn dan het opleidingsniveau. 10 jaar in het land verblijven lijkt daarbij een zekere drempel te vormen. Van de Britten ouder dan 18 jaar die tussen de 10 en 20 jaar in het land zijn, verandert bijna 8% van nationaliteit (7,94%). Voor degenen waar dit over meer dan 20 jaar gaat, blijft dit eveneens ongeveer 8% (7,97%). Waar het over minder dan 10 jaar gaat, betreft het percentage Britten dat verandert van nationaliteit 5,16%. Van de Britten geboren in België veranderde iets meer dan 9% van nationaliteit (9,09% of 341 op 3.750), voor degenen geboren in het Verenigd Koninkrijk bijna 6% (5,94% - 898 personen op 15.124 - op het gemiddelde dus). Voor de Britten niet geboren in België, noch in het VK is dat zelfs 3,34% of 136 op 4.075.

 


[1] Het aantal Britten dat in 2017 de Belgische nationaliteit aannam bedroeg volgens de extractie van het rijksregister waarover wij beschikken 1.381. 6 van deze personen bleken niet gedomicilieerd in België op 1 januari. Zij worden dus niet weerhouden in onze analyse.

Grafiek
Content

Nationaliteitswijziging.

Het verwerven en toekennen van de Belgische nationaliteit zijn juridisch complexe kwesties. Statbel benadert de berekening van de nationaliteitswijzigingen echter op zeer eenvoudige manier: iemand verandert van nationaliteit wanneer zijn of haar nationaliteit zoals die geregistreerd is in het rijksregister verandert. 

We houden dus enkel rekening met personen voor wie al een nationaliteit geregistreerd is. Personen die de Belgische nationaliteit verwerven zonder dat er sprake is van een voorgaande nationaliteit worden niet meegerekend in deze statistieken. We houden eveneens enkel rekening met personen die in ons land gedomicilieerd zijn.

Deze definitie, hoewel dus zonder echte juridisch inhoud, dekt een groot aantal juridische categorieën uit het wetboek van de Belgische nationaliteit (naturalisatie, verwerving via verklaring enz…). De voorwaarde van het hebben van een voorgaande nationaliteit heeft als gevolg dat een aantal situaties niet onder deze statistiek vallen. Dat is bijvoorbeeld grotendeels het geval waar de toekenning van de Belgische nationaliteit op basis van de nationaliteit van de vader of moeder gebeurt (art. 8 in de wet van 4 december 2012 en voorgaande). Doorgaans is er dan geen eerdere nationaliteit geregistreerd.

Nationaliteit wordt in het rijksregister geregistreerd in het 'informatietype 031'. Voor meer informatie over nationaliteitsverwerving en het 'informatietype 031' gelieve de website van de Fod. Binnenlandse Zaken - Directie Instellingen en Bevolking te raadplegen en Fod. Justitie te raadplegen.